മുൻ പ്രധാനമന്ത്രി ഇന്ദിരാഗാന്ധി അടിയന്തരാവസ്ഥ പ്രഖ്യാപിച്ചത് വലിയ തെറ്റായിരുന്നുവെന്ന് കോൺഗ്രസ്  മുൻ അധ്യക്ഷ സോണിയാ ഗാന്ധി. സഞ്ജയ് ഗാന്ധിയെ നിയന്ത്രിച്ചു നിർത്താൻ കഴിഞ്ഞിരുന്നെങ്കിൽ ഒരു പരിധി വരെ നാശനഷ്ടങ്ങൾ ഒഴിവാക്കാമായിരുന്നുവെന്നും അവർ വ്യക്തമാക്കി. വർഷങ്ങളായി ചർച്ചയായിരുന്ന അടിയന്തരാവസ്ഥയുടെ രാഷ്ട്രീയ പശ്ചാത്തലത്തെക്കുറിച്ച് പുതിയ വെളിപ്പെടുത്തലുകളുമായി എത്തിയിരിക്കുകയാണ് സോണിയ ഗാന്ധി. 

പ്രസിദ്ധീകരിക്കാനിരിക്കുന്ന ആത്മകഥയായ ‘Belonging: A Journey of Love’ന്റെ പ്രകാശനത്തിന് മുന്നോടിയായി നൽകിയ അഭിമുഖങ്ങളിലാണ് സോണിയയുടെ വെളിപ്പെടുത്തലുകൾ. അടിയന്തരാവസ്ഥ പ്രഖ്യാപിക്കണമെന്ന് ഇന്ദിരാ ഗാന്ധിക്ക് മേൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ സമ്മർദം ചെലുത്തിയത് സഞ്ജയ് ഗാന്ധിയായിരുന്നുവെന്നാണ് സോണിയ പറയുന്നത്. ഒരു അത്താഴവിരുന്നിനിടെ പ്രതിപക്ഷത്തെ തടയേണ്ടത് അനിവാര്യമാണെന്ന് സഞ്ജയ് വാദിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ അടിയന്തരാവസ്ഥ പ്രഖ്യാപിക്കുന്നതിന് പകരം അടുത്ത തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വരെ കാത്തിരിക്കണമെന്നായിരുന്നു രാജീവ് ഗാന്ധി അമ്മയോട് നിർദേശിച്ചത്. സഞ്ജയ് ഗാന്ധിക്ക് പുറമെ കോൺഗ്രസിലെ ചില മുതിർന്ന നേതാക്കളും അടിയന്തരാവസ്ഥ പ്രഖ്യാപിക്കാൻ ഇന്ദിരയ്ക്ക് മേൽ സമ്മർദം ചെലുത്തിയിരുന്നുവെന്നും സോണിയ വെളിപ്പെടുത്തി.

ഒരു ജനാധിപത്യവാദിയായിരുന്ന ഇന്ദിരാ ഗാന്ധിക്ക് അടിയന്തരാവസ്ഥ പ്രഖ്യാപിച്ചതിൽ ഒരിക്കലും പൂർണമായ സംതൃപ്തിയുണ്ടായിരുന്നില്ലെന്നും ആ തീരുമാനം അവരുടെ മനസ്സിന് വലിയ ഭാരമായിരുന്നുവെന്നും സോണിയ പറയുന്നു. ഇതിന്റെ ഭാഗമായാണ് 1977-ൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രഖ്യാപിച്ച് അവർ ജനവിധി തേടിയത്. അടിയന്തരാവസ്ഥക്കാലത്ത് നടന്ന നിർബന്ധിത വന്ധ്യംകരണം, ചേരി നിർമാർജനം തുടങ്ങിയ നടപടികളിലൂടെ ഉണ്ടായ അതിക്രമങ്ങളെക്കുറിച്ച് പിന്നീട് ഇന്ദിര മനസ്സിലാക്കുകയും തിരുത്തലുകൾ വരുത്തുകയും ജനങ്ങളോട് മാപ്പപേക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നുവെന്നും ആത്മകഥയിൽ വ്യക്തമാക്കുന്നു.

നവംബർ 10-ന് പുറത്തിറങ്ങുന്ന ‘Belonging: A Journey of Love’ എന്ന പുസ്തകത്തിൽ സോണിയ ഗാന്ധിയുടെ ഇറ്റലിയിലെ ആദ്യകാല ജീവിതം മുതൽ രാജീവ് ഗാന്ധിയുമായുള്ള വിവാഹവും അതിനുശേഷമുള്ള രാഷ്ട്രീയ ജീവിതവും വരെയുള്ള അനുഭവങ്ങളാണ് പ്രതിപാദിക്കുന്നത്.