ജൂൺ മാസം ലോകമെമ്പാടും പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണത്തിന്റെ പ്രാധാന്യം ഓർമിപ്പിക്കുന്ന മാസമാണ്. ജൂൺ 5-ന് ആചരിക്കുന്ന ലോക പരിസ്ഥിതി ദിനത്തോടനുബന്ധിച്ച് വിവിധ രാജ്യങ്ങളിലും സംഘടനകളിലും വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളിലും മതസമൂഹങ്ങളിലുമെല്ലാം പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പരിപാടികൾ സംഘടിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു.

ഈ ഉത്തരവാദിത്തത്തിന്റെ പ്രാധാന്യം സമൂഹത്തെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നതിനായി മാർത്തോമ്മാ സഭയും എല്ലാ വർഷവും ഒരു പ്രത്യേക ദിവസം “പരിസ്ഥിതി ഞായർ” ആയി ആചരിച്ചുവരുന്നു. ഈ വർഷം ജൂൺ 14-ന് “Creation Speaks of God” (സൃഷ്ടി ദൈവത്തെക്കുറിച്ച് സംസാരിക്കുന്നു) എന്ന വിഷയത്തെ ആസ്പദമാക്കിയാണ് ആചരണം.

മനുഷ്യജീവിതവും പ്രകൃതിയും പരസ്പരം ബന്ധപ്പെട്ടു കിടക്കുന്നതാണ്. നാം ശ്വസിക്കുന്ന വായുവും കുടിക്കുന്ന വെള്ളവും കഴിക്കുന്ന ഭക്ഷണവും ജീവിക്കുന്ന ഭൂമിയും എല്ലാം പ്രകൃതിയുടെ അമൂല്യമായ ദാനങ്ങളാണ്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ പരിസ്ഥിതിയെ സംരക്ഷിക്കുന്നത് ഒരു സാമൂഹിക ഉത്തരവാദിത്തം മാത്രമല്ല, മനുഷ്യന്റെ നിലനിൽപ്പുമായി ബന്ധപ്പെട്ട അടിസ്ഥാന കടമ കൂടിയാണ്.

പരിസ്ഥിതി ബോധത്തിന്റെ വളർച്ച

കഴിഞ്ഞ ഏതാനും ദശാബ്ദങ്ങളായി ലോകം നേരിടുന്ന പരിസ്ഥിതി പ്രതിസന്ധികൾ കൂടുതൽ ഗുരുതരമായിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. വനനശീകരണം, പ്ലാസ്റ്റിക് മലിനീകരണം, ജലക്ഷാമം, ജൈവവൈവിധ്യത്തിന്റെ നഷ്ടം, കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം, സമുദ്രനിരപ്പിന്റെ ഉയർച്ച എന്നിവ മനുഷ്യരാശിയുടെ ഭാവിയെക്കുറിച്ചുള്ള ആശങ്ക വർധിപ്പിക്കുന്നു.

ഈ സാഹചര്യത്തിലാണ് പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണം സർക്കാരുകളുടെയും ശാസ്ത്രജ്ഞരുടെയും മാത്രം വിഷയമല്ലെന്നും ഓരോ പൗരന്റെയും ഉത്തരവാദിത്തമാണെന്നും ലോകം തിരിച്ചറിഞ്ഞത്. പ്രകൃതിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനും സുസ്ഥിര വികസനത്തിനുമായി ആഗോളതലത്തിൽ നിരവധി പ്രവർത്തനങ്ങളും ബോധവൽക്കരണ പരിപാടികളും ഇന്ന് നടക്കുന്നു.

പ്രകൃതിയുടെ കാവൽക്കാരൻ മനുഷ്യൻ

ഭൂമിയിലെ മറ്റു ജീവജാലങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി പ്രകൃതിയെ മാറ്റിമറിക്കാനുള്ള കഴിവ് മനുഷ്യനുണ്ട്. അതേ സമയം അതിനെ സംരക്ഷിക്കാനുള്ള ഉത്തരവാദിത്തവും മനുഷ്യനാണ് വഹിക്കേണ്ടത്.

ഇന്ന് നാം അനുഭവിക്കുന്ന പ്രളയങ്ങളും വരൾച്ചകളും അതിശക്തമായ ചൂടും വനാഗ്നികളും പ്രകൃതിയോടുള്ള മനുഷ്യന്റെ അശ്രദ്ധയുടെ പ്രത്യാഘാതങ്ങളാണെന്ന് നിരവധി പഠനങ്ങൾ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു. വികസനവും പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണവും തമ്മിൽ സന്തുലിതാവസ്ഥ കണ്ടെത്തേണ്ടത് ഇന്നത്തെ കാലഘട്ടത്തിന്റെ അനിവാര്യതയാണ്.

ഒരു മരം നട്ടുപിടിപ്പിക്കുക, വെള്ളം സംരക്ഷിക്കുക, പ്ലാസ്റ്റിക് ഉപയോഗം കുറയ്ക്കുക, പൊതുസ്ഥലങ്ങൾ ശുചിയായി സൂക്ഷിക്കുക, ഭക്ഷണം പാഴാക്കാതിരിക്കുക, ജൈവവൈവിധ്യത്തെ സംരക്ഷിക്കുക—ഇവയെല്ലാം ചെറിയ പ്രവർത്തനങ്ങളായി തോന്നാം. എന്നാൽ ഇത്തരം തീരുമാനങ്ങളാണ് വലിയ മാറ്റങ്ങളുടെ അടിത്തറ.

കുട്ടികളിൽ പ്രകൃതിസ്നേഹവും പരിസ്ഥിതി ബോധവും വളർത്തേണ്ടതും അത്യാവശ്യമാണ്. പ്രകൃതിയുമായി സൗഹൃദത്തിൽ കഴിയുന്ന ഒരു തലമുറയെ വളർത്തിയെടുക്കാൻ കുടുംബങ്ങൾക്കും വിദ്യാലയങ്ങൾക്കും സമൂഹത്തിനും പ്രധാന പങ്കുണ്ട്.

പ്രകൃതി ഇന്നും സംസാരിക്കുന്നു

കാറ്റിന്റെ സംഗീതത്തിലും മഴയുടെ താളത്തിലും പൂക്കളുടെ സൗരഭ്യത്തിലും ഒഴുകുന്ന നദികളുടെ നിശ്ശബ്ദതയിലും പ്രകൃതിയുടെ സന്ദേശമുണ്ട്. മനുഷ്യന്റെ നിലനിൽപ്പും പ്രകൃതിയുടെ നിലനിൽപ്പും പരസ്പരം ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നുവെന്ന് അത് നമ്മെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.  പ്രകൃതിയെ സംരക്ഷിക്കുന്നത് ഇന്നത്തെ ആവശ്യകത മാത്രമല്ല, ഭാവിയോടുള്ള നമ്മുടെ പ്രതിബദ്ധത കൂടിയാണ്.

പ്രകൃതിയോടുള്ള ഉത്തരവാദിത്തം പുതുക്കിപ്പറയാനും പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണത്തിൽ കൂടുതൽ സജീവ പങ്കാളിത്തം ഉറപ്പാക്കാനുമുള്ള ആഹ്വാനമാണ് ഈ ആചരണത്തിന്റെ മുഖ്യസന്ദേശം.

സൃഷ്ടിയുടെ സംരക്ഷണം ഏതെങ്കിലും ഒരു സമൂഹത്തിന്റെയോ മതത്തിന്റെയോ മാത്രം ദൗത്യമല്ല; ഈ ഭൂമിയിൽ ജീവിക്കുന്ന ഓരോ മനുഷ്യന്റെയും പൊതുവായ ഉത്തരവാദിത്തമാണ്.