വിമാനസുരക്ഷാ സംവിധാനത്തിലെ പഴുതുകളോ, പൈലറ്റ് പരിശോധനയിലെ വീഴ്ചയോ..? ഫ്‌ളൈദുബായ് സംഭവത്തിലെ അന്വേഷണം പുരോഗമിക്കുമ്പോള്‍ ഉയരുന്ന നിര്‍ണായക ചോദ്യങ്ങള്‍ ഇങ്ങനെ ടേക്ക് ഓപ് ചെയ്യുന്നു. ദുബായില്‍ നിന്ന് ഇസ്രായേലിലേക്കുള്ള ഫ്‌ളൈദുബായ് വിമാനം എ.സെഡ് 1073-ല്‍ കോ-പൈലറ്റ് ക്യാപ്റ്റനെ ആക്രമിക്കുകയും വിമാനം നിയന്ത്രണം നഷ്ടപ്പെടുന്ന തരത്തില്‍ അതിവേഗം താഴേക്ക് പതിക്കുകയും ചെയ്ത സംഭവത്തിന് പിന്നാലെ വ്യോമയാന സുരക്ഷയെക്കുറിച്ച് ഗുരുതരമായ ചോദ്യങ്ങളാണ് ഉയരുന്നത്. സെപ്റ്റംബര്‍ 30-ന് നടന്ന സംഭവത്തില്‍ ഏകദേശം 17,000 അടയിലേറെവിമാനം രണ്ട് മിനിറ്റിനുള്ളില്‍ താഴേക്ക് പതിച്ചതായാണ് ഫ്‌ലൈറ്റ് ട്രാക്കിങ് വിവരങ്ങള്‍ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.

ക്യാപ്റ്റന്‍ സ്മിത് മച്ചാര്‍ ആക്രമണത്തിനിടെ കോക്പിറ്റ് വാതില്‍ തുറക്കുകയും യാത്രക്കാര്‍ ഇടപെട്ട് കോ-പൈലറ്റിനെ കീഴടക്കുകയും ചെയ്തതോടെയാണ് ദുരന്തം ഒഴിവായത് എന്നാണ് പുറത്തുവന്ന വിവരം. തുടര്‍ന്ന് സൗദി അറേബ്യയില്‍ വിമാനം അടിയന്തരമായി ഇറക്കുകയും ചെയ്തു. യു.എ.ഇ. അധികൃതര്‍ സംഭവത്തെ തീവ്രവാദ സ്വഭാവമുള്ള ആക്രമണമായി വിശേഷിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും ആക്രമണത്തിന്റെ കൃത്യമായ ഉദ്ദേശ്യവും മറ്റാരെങ്കിലും പിന്നിലുണ്ടായിരുന്നോയെന്നതും അന്വേഷണത്തിലാണ്. ഇതിനിടയില്‍ പുറത്തുവന്ന വിവരങ്ങള്‍ വിമാനസുരക്ഷാ സംവിധാനത്തിലെ പല ഘട്ടങ്ങളെയും ചോദ്യം ചെയ്യുകയാണ്.

റിപ്പോര്‍ട്ടുകള്‍ പ്രകാരം കോ-പൈലറ്റ് ഹമാം അല്‍-ഹമ്മാമി ഒമാന്‍ സ്വദേശിയാണ്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആശയപരമായ നിലപാടുകളെക്കുറിച്ച് ഒമാന്‍ അധികൃതര്‍ക്ക് മുമ്പ് സുരക്ഷാ ആശങ്കകളുണ്ടായിരുന്നുവെന്നും, ഇതിന്റെ പേരില്‍ വിമാന പരിശീലനത്തില്‍ നിന്ന് മാറ്റിനിര്‍ത്തുകയോ പറക്കുന്നതില്‍ വിലക്കേര്‍പ്പെടുത്തുകയോ ചെയ്തിരുന്നുവെന്നുമാണ് പുറത്തുവന്ന റിപ്പോര്‍ട്ടുകള്‍. തുടര്‍ന്ന് ഒമാന്‍ എയറില്‍ അഡ്മിനിസ്‌ട്രേഷന്‍ ജോലിയിലേക്ക് മാറ്റപ്പെട്ടതായും പിന്നീട് ഫ്‌ളൈദുബായില്‍ ജോലി നേടിയതായുമാണ് വിവരങ്ങള്‍ ഒരു രാജ്യത്ത് സുരക്ഷാ കാരണങ്ങളാല്‍ ഒരാളെ വിമാന സര്‍വീസില്‍ നിന്ന് മാറ്റിനിര്‍ത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കില്‍, ആ വിവരം പിന്നീട് മറ്റൊരു രാജ്യത്തെ വിമാനക്കമ്പനിയിലേക്കോ സുരക്ഷാ ഏജന്‍സികളിലേക്കോ കൈമാറിയോ എന്നത് ഏറ്റവും ഗൗരവമുള്ള ചോദ്യമാണ്.

ഫ്‌ളൈദുബായില്‍ നിയമിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് സാധാരണ സുരക്ഷാ പരിശോധനകള്‍ നടത്തിയിരുന്നുവെന്നാണ് ലഭ്യമായ വിവരം. എന്നാല്‍ ആ പരിശോധനയില്‍ മുന്‍കാല സുരക്ഷാ മുന്നറിയിപ്പുകള്‍ ഉള്‍പ്പെട്ടിരുന്നോ എന്നത് വ്യക്തമല്ല. ഇത് ഒരു വ്യക്തിയുടെ സ്വഭാവ പരിശോധനയിലെ വീഴ്ച മാത്രമാണോ, അതോ രാജ്യങ്ങള്‍ തമ്മിലുള്ള സുരക്ഷാ വിവര കൈമാറ്റത്തിലെ പോരായ്മയാണോ എന്നതാണ് അന്വേഷണം വ്യക്തമാക്കേണ്ടത്. ഒമാന്‍ പൗരനായ കോ-പൈലറ്റിന് ഇസ്രായേലിലേക്ക് പറക്കാന്‍ എങ്ങനെ അനുമതി ലഭിച്ചുവെന്ന ചോദ്യത്തിനും ഉത്തരം ലഭിക്കണം. ഒമാനും ഇസ്രായേലും തമ്മില്‍ ഔദ്യോഗിക നയതന്ത്രബന്ധമില്ല. ഇത്തരത്തിലുള്ള രാജ്യങ്ങളിലെ പൗരന്മാരായ പൈലറ്റുമാര്‍ ഇസ്രായേലിലേക്ക് സര്‍വീസ് നടത്തുന്ന വിമാനങ്ങളില്‍ പ്രവര്‍ത്തിക്കുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് പ്രത്യേക സുരക്ഷാ ക്രമീകരണങ്ങള്‍ നിലവിലുണ്ടെന്നാണ് ഇസ്രായേല്‍ പ്രധാനമന്ത്രി ബെഞ്ചമിന്‍ നെതന്യാഹുവിന്റെ വിശദീകരണം.

ഇതിനിടെ ഫ്‌ളൈദുബായ് വിമാനത്തിലെ യാത്രക്കാരുടെയും ജീവനക്കാരുടെയും പട്ടിക വിമാനം പുറപ്പെടുന്നതിന് മുമ്പ് ഇസ്രായേല്‍ അധികൃതര്‍ക്ക് ലഭിച്ചിരുന്നുവത്രേ. 2023-ലെ നിയമപ്രകാരം വിദേശ വിമാനക്കമ്പനികള്‍ യാത്രക്കാരുടെയും ജീവനക്കാരുടെയും പേരുകളും പൗരത്വവിവരങ്ങളും ഉള്‍പ്പെടെയുള്ള വിവരങ്ങള്‍ മുന്‍കൂട്ടി നല്‍കേണ്ടതുണ്ട്. ഈ വിവരങ്ങള്‍ സുരക്ഷാ ഏജന്‍സികള്‍ക്കും ലഭ്യമാകേണ്ടതാണ്. അങ്ങനെയെങ്കില്‍, പട്ടികയില്‍ ഒമാന്‍ പൗരനായ കോ-പൈലറ്റിന്റെ പേര് ഉണ്ടായിരുന്നിട്ടും, അദ്ദേഹത്തെക്കുറിച്ച് മുന്നറിയിപ്പ് കിട്ടിയിരുന്നില്ലേ..? ഇസ്രായേല്‍ പ്രധാനമന്ത്രി തന്നെ പിന്നീട് സംഭവത്തെ ഒരു 'ലൂപ്പ് ഹോളാ'യി വിശേഷിപ്പിച്ചിരുന്നു. ഇനി വിദേശ വിമാന ജീവനക്കാരെ സംബന്ധിച്ച പരിശോധനകള്‍ കൂടുതല്‍ ശക്തമാക്കുമെന്നും ഇസ്രായേല്‍ വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.

ഫ്‌ലൈറ്റ് ട്രാക്കിങ് വിവരങ്ങള്‍ പ്രകാരം വിമാനം രണ്ട് മിനിറ്റിനുള്ളില്‍ 17,000 അടയിലേറെ താഴേക്ക് പതിച്ചു. യാത്രക്കാരില്‍ വലിയ പരിഭ്രാന്തിയുണ്ടായെങ്കിലും വലിയ തോതിലുള്ള പരിക്കുകള്‍ റിപ്പോര്‍ട്ട് ചെയ്തിട്ടില്ലെന്നാണ് ഇതുവരെ പുറത്തുവന്ന വിവരം. വിമാനം അതിവേഗം താഴേക്ക് പതിക്കുന്നതിനിടെ കോ-പൈലറ്റിനെ കീഴടക്കാനും നിയന്ത്രണം വീണ്ടെടുക്കാനും സാധിച്ചതാണ് ദുരന്തം ഒഴിവാക്കാന്‍ പ്രധാന കാരണമായത്. എന്നാല്‍ വിമാനത്തിന്റെ ഇത്തരം കൂപ്പുകുത്തലില്‍ യാത്രക്കാര്‍ക്കും കാബിനിലുള്ള വസ്തുക്കള്‍ക്കും വലിയ അപകടസാധ്യതയുണ്ടാകുമെന്ന വ്യോമയാന വിദഗ്ധരുടെ വിലയിരുത്തലുകളും പുറത്തുവന്നിട്ടുണ്ട്.

അതേസമയം, വിമാനത്തിന്റെ യഥാര്‍ത്ഥ നിയന്ത്രണാവസ്ഥ എന്തായിരുന്നു? എത്രത്തോളം നിയന്ത്രണം നഷ്ടപ്പെട്ടിരുന്നു? യാത്രക്കാര്‍ക്ക് വലിയ പരിക്കുകള്‍ സംഭവിക്കാതിരുന്നതിന് പിന്നിലെ സാങ്കേതികവും പ്രവര്‍ത്തനപരവുമായ കാരണങ്ങള്‍ ബ്ലാക്ക് ബോക്‌സ്, കോക്പിറ്റ് വോയ്‌സ് റെക്കോര്‍ഡര്‍, ഫ്‌ളൈറ്റ് ഡാറ്റ റെക്കോര്‍ഡര്‍ എന്നിവയുടെ വിശദമായ പരിശോധനയിലൂടെ വ്യക്തമാകുമെന്ന് കരുതുന്നു. ഒരു 'പ്ലംബര്‍' എങ്ങനെ അടിയന്തരമായി വിമാനത്തിന്റെ നിയന്ത്രണം കൈകാര്യം ചെയ്തു എന്നത്  സംഭവത്തിലെ ഏറ്റവും കൗതുകകരമായ വിവരങ്ങളിലൊന്നാണിത്. യാനിവ് ഹയൂണ്‍ എന്ന യാത്രക്കാരന്‍ കോ-പൈലറ്റിനെ കീഴടക്കിയവരില്‍ ഒരാളായിരുന്നുവെന്നാണ് റിപ്പോര്‍ട്ടുകള്‍. ഇസ്രായേല്‍ പ്രധാനമന്ത്രി ബെഞ്ചമിന്‍ നെതന്യാഹു അദ്ദേഹത്തെ 'പ്ലംബര്‍' എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിച്ചത്.

ക്യാപ്റ്റന്‍ പരിക്കേറ്റ സാഹചര്യത്തില്‍ വിമാനത്തിന്റെ നിയന്ത്രണത്തില്‍ ഇടപെട്ടത് എങ്ങനെയെന്ന് ചോദിച്ചപ്പോള്‍, വിമാനാപകടങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ടെലിവിഷന്‍ പരിപാടികള്‍ കണ്ട പരിചയമാണ് സഹായിച്ചതെന്ന് ഹയൂണ്‍ പറഞ്ഞതായി റിപ്പോര്‍ട്ടുകളുണ്ട്. ക്യാപ്റ്റന്‍ മച്ചാര്‍ ഇസ്രായേല്‍ പ്രധാനമന്ത്രി നെതന്യാഹുവുമായി നടത്തിയ സംഭാഷണത്തില്‍, ആക്രമണത്തിന് മുമ്പ് കോ-പൈലറ്റ് പ്രാര്‍ത്ഥിക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ടതായി പറഞ്ഞത്രേ. അതിന് നാലോ അഞ്ചോ മിനിറ്റുകള്‍ക്കുശേഷമാണ് പിന്നില്‍ നിന്ന് വലിയ പ്രഹരം ഏറ്റതെന്നും ക്യാപ്റ്റന്‍ പറഞ്ഞു. പ്രാര്‍ത്ഥന നടത്തിയെന്ന വിവരം മാത്രം ആക്രമണത്തിന്റെ മതപരമോ തീവ്രവാദപരമോ ആയ ഉദ്ദേശ്യം തെളിയിക്കുന്നില്ല. ഏതായാലും അന്വേഷണം ഒടുവില്‍ തെളിയിക്കേണ്ടത് ഒരൊറ്റ കാര്യമാണ്: അപകടം സംഭവിച്ചപ്പോള്‍ വിമാനം രക്ഷപ്പെട്ടത് ഭാഗ്യം കൊണ്ടായിരുന്നോ, അതോ സുരക്ഷാ സംവിധാനത്തിന്റെ ഏതെങ്കിലും നിര്‍ണായക കണ്ണി ശരിയായ സമയത്ത് പ്രവര്‍ത്തിച്ചതുകൊണ്ടോ..?